Si ta kuptojmë që kemi mungesë kalciumi?

Kalciumi është minerali më i bollshëm dhe është substanca e pestë më e pranishme në trup; në fakt 99% e kalciumit në trup depozitohet në kocka dhe dhëmbë, 1% e mbetur gjendet në indet e buta, në lëngje qelizore dhe gjak. Kalciumi është një element thelbësor për trupin e njeriut, pasi është thelbësor për zhvillimin dhe mirëmbajtjen e strukturës dhe ngurtësisë së kockave. Një funksion tjetër shumë i rëndësishëm është ai I marrjes pjesë në procesin e mpiksjes së gjakut, stimulimin e nervave dhe muskujve, funksionimin e hormonit paratiroide dhe metabolizmin e vitaminës D.

Që kalciumi të kryejë funksionin e tij në mënyrën më të mirë të mundshme, ai duhet të shoqërohet me magnez, fosfor dhe vitamina A, C, D dhe ndoshta vitamina E; në fakt për t’i dhënë qëndrueshmëri kockave nevojiten vitamina A, magnez dhe fluor. Funksioni kryesor i kalciumit është të veprojë në shoqërim me fosforin për formimin dhe mirëmbajtjen e kockave dhe dhëmbëve. Nje tjeter funksion i rëndësishëm është krijimi i rezervave të mineralit në kocka në mënyrë që trupi të mund t’i përdori ato.

Kalciumi është gjithashtu thelbësor për gjak të shëndetshëm, ai lufton pagjumësinë dhe jonet e tij delikate që veprojnë si lajmëtarë, ndihmojnë në rregullimin e rrahjeve të zemrës. Gjithashtu, kalciumi kontrollon procesin e mpiksjes dhe parandalon formimin e tepruar të acideve dhe alkaleve në gjak. Gjithashtu ka një rol të rëndësishëm në sekretimin e hormoneve, ndikon në neurotransmetuesit, rritjen e muskujve, kontraktimet e muskujve dhe nervave.

Si bëhet asimilimi i kalciumit? Thithja e kalciumit është një proces disi i vështirë aq sa zakonisht vetëm 20-30% e kalciumi i përthithur absorbohet. Në fakt, rreth 100 - 200 miligramë filtrohet nga gjaku dhe kalohet në urinë, ndërsa 160 miligramë të tjerë eliminohen përafërsisht në feçe. Një pjesë humbet me djersë, por vetëm në rast sëmundjeje ose aktiviteti fizik shumë intensiv në ambiente të nxehta dhe të thata.

Gratë pas menopauzës mund të përthithin vetëm 7% të saj. Thithja ndodh në duodenum dhe pushon në pjesën e poshtme të zorrëve, kur përmbajtja e ushqimit bëhet alkaline. Për të nxitur thithjen e kalciumit, këshillohet të merret në doza të vogla disa herë në ditë dhe natën, para se të shkoni në shtrat, sepse nxit gjumin. Sidoqoftë, faktorët që ndikojnë në thithjen e tij janë të shumtë; për shembull, thithja e kalciumit gjithashtu varet nga prania e sasive adekuate të vitaminës D, e cila së bashku me hormonin parateroide rregullon sasinë e kalciumit në gjak. Vitaminat A dhe C janë gjithashtu të nevojshme për thithjen e kalciumit.

Yndyrnat, në sasi të kufizuara, si dhe kripërat biliare, ngadalë lëvizin nëpër trakt ndihmon tretjen e ushqimit, lehtëson thithjen e tij. Përveç substancave që lehtësojnë thithjen e kalciumit, ekzistojnë të tjerë që e pengojnë atë.

Substancat që pengojnë thithjen e kalciumit: Kur sasi të tepërta të yndyrës, proteinave ose sheqerit bashkohen me kalcium, përbërësi i patretshëm që nuk mund të përthithet. Marrja e pamjaftueshme e vitaminës D ose a fosforit dhe magnezit të tepërt pengojnë thithjen e kalciumit. Acid oksalik, nëse kombinohet me kalciumi formon një përbërje tjetër të patretshme që mund të shkaktojë gurë në veshka ose në fshikëze të tëmthit; ky acid gjendet në çokollatë, spinaq, panxhar brinjë të imët dhe panxhar, fasule soje, bajame, arra, lakër. Sasi të tepërta të acidit fitik gjithashtu, mund të pengojnë thithjen e kalciumit nga trupi.

Faktorë të tjerë që mund të pengojnë thithjen e kalciumit përfshijnë mungesën e stërvitjes, stresin fizik dhe psikologjik, depresionin. Thelbësore për thithjen e kalciumit janë gjithashtu gjëndrat paratiroide që gjenden në qafë. Këto ndihmojnë në rregullimin e rezervave të kalciumit në trup, por nëse ato nuk funksionojnë mirë, kalciumi mund të grumbullohet.

Prandaj, për të shmangur këtë sëmundje është më mirë të mjekoni gjëndrat paratiroide sesa të zvogëloni marrjen e kalciumit.

Cilat janë ushqimet që përmbajnë kalcium: Nga pikëpamja dietike kalciumi është një mineral i bollshëm në shumë ushqime, si p.sh. qumështi dhe derivatet e tij (kos dhe djathëra). Uji është mjaft i pasur me kalcium. Edhe peshqit, anchovies, salmoni, janë një burim i mirë i kalciumit. E njëjta gjë vlen për oktapodin, kallamarin dhe karkalecat. Shume perime me gjethe jeshile (brokoli, radikio, angjinare, spinaq, gjemba, etj.) përmbajnë më të mirën e sasisë së kalciumit. Arra, kikirikë, fëstëk, arra, bajame, lajthi, fiq të thatë, përmbajnë kalcium”.

Simptomat e mungesës së kalciumit: Mungesa e kalciumit është e përhapur në mesin e atyre njerëzve që konsumojnë sasi që variojnë nga një e treta tek gjysma e shumës së nevojshme. Një nga shenjat e para të mungesës së kalciumit është tetania, një çrregullim nervor, karakterizohet nga ngërçe muskulorr dhe mpirje në duar dhe këmbë. Ekzistojnë dy lloje mungesash të kalciumit:

Mungesa dietike e kalciumit, hipokalciemi: Lloji i parë është një gjendje e karakterizuar nga një marrje e pamjaftueshme e kalciumit që mund çojnë në zbrazjen e rezervave të kalciumit në kocka, dobësimin dhe rrallimin e kockave dhe osteoporozës; lloji i dytë i mungesës së kalciumit ka tendencë të lindë pas marrjes së ilaçeve (të tilla si diuretikë), trajtime mjekësore ose procese të tjera patologjike (të tilla sihipoparatiroidizmi ose dështimi i veshkave) dhe është njëgjendje e karakterizuar nga nivele të ulëta të kalciumit në gjak.

Prandaj, mungesa e kalciumit mund të shfaqet si keqformim ikockave, duke shkaktuar rakitizëm në fëmijë dhe osteomalacinë tek të rriturit. Humbja e tepërt e kockave prek mbi 20 milion njerëz, sidomos gratë e moshës 45 vjeç e lart. Parandalimi më i mirë i humbjes së kockave dhe frakturave në lidhje me plakjen është akumulimi i kalciumit në kocka në fazat e hershme të jetës. Mangësi të mëdha mund të shkaktojnë patologji po aq serioze siç janë aritmitë kardiake, çmenduria dhe konvulsionet.

Njerëzit më të nënshtruar sëmundjes janë: Ata që përdorin antacide që përmbajnë alumin. Alkoolistët. Ata që ndjekin dieta me pak kalori, kalori ose me shumë fibra. Kush ka intolerancë ndaj laktozës. Kush përdor kortizon. Ata që janë fizikisht joaktivë. Një mungesë e lehtë e kalciumit mund të shkaktojë: Ngërçet. Dhimbje në nyje. Rrahjet e zemrës. Niveli i rritur i kolesterolit. Puls i dobët. Pagjumësia. Ngadalësimi i rritjes. Nervozizmi i tepërt i nervave. Thonjtë e brishtë. Ekzemë.

Mungesa e kalciumit mund të jetë e rrezikshme edhe për dhëmbët, në fakt nëse ndodh një mungesë në periudhën e formimit të dhëmbit, dëmtimi i pakthyeshëm mund të ndodhë në strukturën dentare e cila do të jetë më të ekspozuar ndaj prishjes së dhëmbëve. Në raste të mungesës ekstreme, mund të ndodhë mpiksje e ngadaltë e gjakut dhe gjakderdhje.

Author
Hermes News

Redaksia

Shkruaj një koment

0 Komentet